AgroPortaal.nu

Vrijstelling fosfaatrechten zoogkoeienhouderij voor 1 december aanmelden

Fri, 06 Nov 2026 09:20:29 +0000

Zoogkoeien vallen niet onder het stelsel van fosfaatrechten. Voor vrouwelijk jongvee dat bestemd is om een kalf te krijgen, moet men echter wel over fosfaatrechten beschikken. Deze rechten zijn ook nodig voor stierkalveren tot 1 jaar die bestemd zijn om fokstier voor de melkveehouderij te worden.

Zoogkoeienhouders kunnen onder de volgende voorwaarden deelnemen aan een vrijstellingsregeling:

op het bedrijf mogen geen melk- of kalfkoeien of vrouwelijk jongvee voor de melkveehouderij worden gehouden;
er mogen geen vrouwelijke runderen worden ingeschaard van of uitgeschaard naar een landbouwer die niet is vrijgesteld;
de vrouwelijke runderen op het bedrijf mogen nadien niet op een ander bedrijf worden gehouden dat melk produceert voor consumptie of verwerking;

Als op enig moment in een kalenderjaar niet aan de criteria voor vrijstelling wordt voldaan, is deze niet van toepassing en zal het bedrijf over voldoende fosfaatrechten moeten beschikken voor de op het bedrijf geproduceerde dierlijke meststoffen gedurende het gehele kalenderjaar. Als deze er niet (voldoende) zijn, is er sprake van een economisch delict.

Aanmelding vrijstellingsregeling
Indien u in 2027 gebruik wil maken van de regeling, kunt zich tot en met 1 december 2026 aanmelden bij RVO. Heeft u zich al aangemeld in een jaar, dan hoeft u dat niet weer opnieuw te doen.

Aanvullende acties mest nodig?

Fri, 06 Nov 2026 09:16:41 +0000

Het jaar vordert gestaag. De hoeveelheden aangewende meststoffen, de kern van het gebruiksnormenstelsel, liggen daarmee vast. Maar het is raadzaam om te kijken of er dit jaar nog aanvullende acties noodzakelijk zijn, zoals aanmelding fosfaatverrekening, het afsluiten van vervangende verwerkingsovereenkomsten (VVO’s) en het kopen/verkopen of leasen/verleasen van productierechten.

Afvoer mest
Het afvoeren van mest heeft feitelijk geen invloed meer op de uitkomst van de mestboekhouding. De afvoer gaat immers ten koste van de voorraad en vermindert niet de hoeveelheid aangewende mest. Wel kan afvoer van mest zin hebben als er nog niet is voldaan aan de mestverwerkingsplicht en/of er onvoldoende mestopslagcapaciteit aanwezig is.

Afvoer mest naar mestverwerking
Overschotbedrijven zullen moeten kijken of er voldoende mest is afgezet naar de mestverwerking (incl. export) of dat er voldoende mest is afgezet via één van de uitzonderingen (bijv. afzet in de regio). Let er daarbij op dat de juiste opmerkingscodes zijn gebruikt op de vervoersbewijzen, zodat de RVO weet dat er sprake is van mestverwerking. Hou ook rekening met niet realistische hoge gehalten in de afgevoerde mest.

Wanneer onvoldoende mest is verwerkt, is het afsluiten van een vervangende verwerkingsovereenkomst een alternatief voor afvoer naar een mestverwerker. De verwerkingsplicht wordt dan tegen vergoeding overgedragen aan een andere veehouder. De verwerkingsovereenkomst moet uiterlijk 31 december 2026 ingediend worden bij RVO.

Fosfaatverrekening
Wanneer er dit jaar teveel fosfaat uit dierlijke mest is aangewend op bouwland, kan men zich aanmelden voor fosfaatverrekening. Hiervoor gelden de volgende voorwaarden:

De aanmelding moet uiterlijk 31 december 2026 plaatsvinden;
De verrekening geldt alleen voor bouwland;
De maximale overschrijding is 20 kg fosfaat per hectare bouwland. Bij een grotere overschrijding kan geen fosfaatverrekening worden toegepast;
Het teveel aan fosfaat moet volgend jaar gecompenseerd worden.

Productierechten
Het is ook van belang om te controleren of er voldoende productierechten (fosfaat-, pluimvee- of varkensrechten) beschikbaar zijn, of dat er nog rechten moeten worden aangekocht of geleased. Mogelijk heeft u niet alle beschikbare rechten dit jaar nodig. In dat geval kunt u overwegen om een deel van de rechten te verkopen of te verleasen.

Bij de overdracht van fosfaatrechten vindt normaal gesproken een afroming van 30% plaats. Er bestaat echter een mogelijkheid om maximaal 100 kg fosfaatrechten per kalenderjaar afromingsvrij te leasen. Dit maximum geldt per ontvangende landbouwer. Een verhuurder mag dus meerdere porties van 100 kg afromingsvrij aan verschillende landbouwers verleasen.

Bij de overdracht van pluimvee- en varkensrechten vindt op dit moment geen afroming plaats.

CBb: papieren perceelafbakening onvoldoende voor GLB-subsidie

Fri, 06 Nov 2026 09:14:43 +0000

Het intekenen van afzonderlijke percelen in de Gecombineerde opgave geeft niet automatisch recht op GLB-subsidie. Dat blijkt uit een uitspraak van het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb). Volgens het College moeten landbouwbedrijven daadwerkelijk en zelfstandig over de opgegeven percelen kunnen beschikken.

In deze zaak pachtten veertien landbouwbedrijven gezamenlijk 360 hectare natuurgrond van Staatsbosbeheer. Twee bedrijven hadden in de Gecombineerde opgave ieder een eigen perceel ingetekend en daarvoor GLB-subsidie aangevraagd. De minister wees de aanvragen af, omdat niet aannemelijk was dat de bedrijven zelfstandig over deze percelen konden beschikken.

Tijdens de beroepsprocedure stelde de minister niet langer ter discussie dat sprake was van landbouwareaal en dat er landbouwactiviteiten plaatsvonden. Het probleem zat volgens de minister in het gezamenlijke gebruik van de grond. De pachters bepaalden onderling de beweiding en de afspraken over het gebruik golden voor het gehele natuurgebied. Er was geen sprake van afzonderlijke pachtpercelen.

Het CBb volgde deze redenering. De bedrijven hadden erkend dat de perceelsgrenzen alleen op papier waren aangebracht. De verdeling was gebaseerd op het aantal grootvee-eenheden (GVE) per bedrijf. In de praktijk ontbraken afrasteringen of andere voorzieningen die het gebruik van de afzonderlijke percelen afbakenden. Ook was niet aangetoond dat dieren van andere pachters de opgegeven percelen niet gebruikten.

Daarom was onvoldoende aannemelijk dat de bedrijven voldoende zelfstandigheid hadden om hun landbouwactiviteiten op de betreffende percelen uit te oefenen. De opgegeven percelen kwamen dan ook niet in aanmerking voor GLB-subsidie.

Boete en ontneming voordeel bij tekort aan fosfaatrechten

Thu, 29 Oct 2026 00:00:00 +0000

Rechtbank Overijssel heeft onlangs twee samenhangende uitspraken gedaan over een melkveebedrijf dat in 2024 en 2025 opzettelijk meer fosfaat produceerde dan het op het bedrijf rustende fosfaatrecht. Het bedrijf kreeg een voorwaardelijke geldboete en het verkregen voordeel werd ontnomen.

Voorwaardelijke boete van € 20.000
In de strafzaak stelde de rechtbank vast dat het bedrijf in 2024 1.433,05 kilogram en in 2025 1.441,75 kilogram fosfaat meer produceerde dan toegestaan. Door financiële problemen en de hoge kosten van een nieuwe stal had het bedrijf ervoor gekozen zoveel mogelijk melk te produceren, zonder voldoende aanvullende fosfaatrechten aan te kopen.

De rechtbank veroordeelde het bedrijf tot een geheel voorwaardelijke geldboete van € 20.000, met een proeftijd van drie jaar. Daarbij woog mee dat het bedrijf inmiddels een adviseur had ingeschakeld om maatregelen te treffen en toekomstige overschrijdingen te voorkomen.

Ontneming van € 116.836,70
In de samenhangende ontnemingszaak bepaalde de rechtbank het wederrechtelijk verkregen voordeel op € 116.836,70. Dit bedrag bestaat uit de bespaarde leasekosten voor fosfaatrechten en de bijbehorende transactiekosten van € 100: € 16.637,40 over 2024 (€ 11,54 per recht) en € 100.199,30 over 2025 (€ 69,43 per recht).

Beroep op financiële situatie
Het beroep op de slechte financiële situatie slaagde niet. Volgens de rechtbank was onvoldoende inzicht gegeven in het vermogen, de verdiencapaciteit en de liquiditeitspositie om vast te stellen dat het bedrijf ook in de toekomst niet zou kunnen betalen. De draagkracht wordt in beginsel beoordeeld tijdens de executiefase.

Bij betalingsonmacht bestaat er nog wel de mogelijkheid om in een aparte rechterlijke procedure te verzoeken de betalingsverplichting te verminderen of kwijt te schelden

Hoge Raad geeft duidelijkheid over fosfaatrechten bij erfpacht

Thu, 29 Oct 2026 00:00:00 +0000

De Hoge Raad heeft geoordeeld dat de bestaande rechtspraak over de aanspraak van de verpachter bij het einde van pachtovereenkomsten in beginsel ook geldt bij erfpachtovereenkomsten. Daarnaast heeft de Hoge Raad verduidelijkt wanneer de verplichting tot overdracht van fosfaatrechten opeisbaar wordt.

Wanneer heeft een verpachter aanspraak op fosfaatrechten?
Als partijen niets anders zijn overeengekomen, kan de verpachter onder bepaalde voorwaarden aanspraak maken op overdracht van fosfaatrechten. Dit is het geval wanneer (1) de verpachter langdurig bedrijfsmiddelen aan de pachter ter beschikking heeft gesteld waarop de pachter zijn bedrijfsvoering heeft kunnen baseren, (2) de bedrijfsmiddelen in belangrijke mate hebben bijgedragen aan de omvang van de veestapel en daarmee aan de fosfaatrechten die aan de pachter zijn toegekend en (3) de grond en/of gebouwen na het einde van de pachtovereenkomst potentieel minder goed zijn te exploiteren voor de verpachter indien de pachter deze zonder fosfaatrechten oplevert.

Dezelfde regels bij erfpacht
De Hoge Raad vindt dat een gelijke regeling van toepassing is op erfpachtovereenkomsten. De verschillen tussen pacht en erfpacht rechtvaardigen niet een andere benadering. Wel geldt bij erfpacht dat van die regel niet kan worden uitgegaan als partijen bij het vestigen van de erfpacht het ontstaan van productierechten en de gevolgen daarvan voor de exploitatiemogelijkheden en de waarde van de grond en/of gebouwen van de erfverpachter, in de tegenprestatie voor de erfpacht hebben verdisconteerd.

Wanneer is de aanspraak opeisbaar?
Uit de rechtspraak volgt dat de regel dat de pachter verplicht is om fosfaatrechten over te dragen aan de verpachter, mede zijn grond vindt in de omstandigheid dat zonder fosfaatrechten de grond en/of gebouwen voor de verpachter minder goed zijn te exploiteren. Die omstandigheid doet zich niet eerder voor dan bij het einde van een pachtverhouding, en dus niet al bij het einde van de bepaalde duur van een pachtovereenkomst terwijl de pachtverhouding tussen de pachter en de verpachter voortduurt (door verlenging van de pachtovereenkomst of het – al dan niet stilzwijgend – aangaan van een opvolgende pachtovereenkomst). Daaruit moet worden afgeleid dat de bedoelde verplichting van de pachter niet eerder opeisbaar is dan bij het einde van de pachtverhouding.